Јужнокорејскиот претседател Ли Џе-мјунг во петокот се закани со неодредени дополнителни мерки против Украина доколку Киев не признае дека постоел договор за доверливост околу трансферот на двајца заробени севернокорејски војници во Јужна Кореја и јавно не се извини.
Спорот меѓу двете земји избувна откако украинскиот претседател Володимир Зеленски минатиот месец пред Генералното собрание на Обединетите нации јавно соопшти дека Украина префрлила во Јужна Кореја двајца севернокорејски војници заробени додека се бореле на страната на Русија.
Сеул тврди дека информацијата требало да остане доверлива.
Киев, пак, негира дека постоел договор со кој Украина се обврзала да молчи за трансферот.
„Ако продолжи одбивањето да се признаат фактите и да се упати јавно извинување, ќе преземеме дополнителни мерки“, напиша Ли на социјалната мрежа Икс.
Ли не прецизираше какви би биле тие мерки.
Сеул: Украина прва побарала тајност
Спорот дополнително се продлабочи откако јужнокорејската Национална разузнавачка служба соопшти дека Украина била страната што прва побарала трансферот да остане доверлив.
Според информациите презентирани пред разузнавачкиот комитет на јужнокорејскиот парламент, барањето за строга доверливост било поставено уште во раната фаза од разговорите.
Како причина, според Сеул, Украина ги навела можните последици што јавното објавување би можело да ги има врз идните преговори за размена на воени заробеници.
Јужнокорејската разузнавачка служба соопшти дека двајцата севернокорејски војници пристигнале во Јужна Кореја во средината на септември и дека немале посериозни здравствени проблеми.
Министерството за надворешни работи на Јужна Кореја претходно соопшти дека меѓу Сеул и Киев постоело „јасно разбирање“ дека трансферот нема да биде јавно објавен.
Украина: Дипломатско недоразбирање
Киев се обидува да го намали дипломатскиот спор.
Украинскиот министер за надворешни работи Андриј Сибиха го опиша случајот како „дипломатско недоразбирање“ и изрази надеж дека проблемот брзо ќе биде надминат.
„Не би сакал ова да го наречам инцидент. Да кажеме дека е дипломатско недоразбирање“, рече Сибиха, според украинските медиуми.
Украина истовремено негира дека постоел договор за доверливост каков што го опишува Сеул.
Јужнокорејското Министерство за надворешни работи соопшти дека дипломатските канали меѓу двете земји остануваат отворени и дека комуникацијата продолжува.
Заробени додека се бореле за Русија
Двајцата севернокорејски војници биле заробени од украинските сили откако Пјонгјанг испрати војници за поддршка на руските сили во војната против Украина.
Нивното заробување имаше и значајна разузнавачка вредност, бидејќи на Украина и нејзините партнери им овозможи директно да добијат информации од севернокорејски војници распоредени на бојното поле.
Според Ројтерс, тие биле заробени во јануари 2025 година.
Нивниот трансфер во Јужна Кореја дополнително е чувствителен поради односите меѓу двете Кореи и поради можните последици за самите војници и нивните семејства во Северна Кореја.
Сеул може да ја преиспита помошта за Украина
Ли не кажа што подразбира под „дополнителни мерки“, но една од можностите што ја посочуваат јужнокорејски аналитичари е преиспитување на дел од поддршката што Сеул му ја дава на Киев.
Јужна Кореја обезбедува хуманитарна и финансиска помош за Украина од почетокот на руската инвазија во 2022 година.
Во јули Сеул вети дополнителни 100 милиони долари невоена помош за Украина.
Чо Хан-бум од Корејскиот институт за национално обединување изјави за Ројтерс дека евентуалните мерки најверојатно би можеле да се однесуваат на хуманитарната, финансиската и помошта за обнова што Јужна Кореја веќе ја обезбедува.
Но тоа е проценка на аналитичар, а не најавена одлука на јужнокорејската влада.
И Сеул има интерес од Киев
Спорот не е еднострано прашање.
Украина има интерес да ја задржи финансиската и политичката поддршка од Јужна Кореја, но и Сеул има причина да ги зачува добрите односи со Киев.
Војната во Украина ѝ дава на Јужна Кореја редок директен увид во начинот на кој севернокорејските војници дејствуваат во вистински воени услови, како и информации за воената соработка меѓу Пјонгјанг и Москва.
„Ниту една страна нема корист од продолжена конфронтација“, оцени Чо, посочувајќи дека Сеул зависи и од информациите што ги добива од Украина за севернокорејските воени активности.
Спорот доаѓа во чувствителен момент
Конфликтот со Киев доаѓа во момент кога администрацијата на Ли се обидува да ги намали тензиите со Северна Кореја.
Јужнокорејскиот претседател изрази и „длабоко жалење“ поради украински изјави за можен воен судир меѓу Северна и Јужна Кореја, оценувајќи дека таквата реторика може дополнително да ги поттикне тензиите на Корејскиот Полуостров.
Така, случајот со двајцата заробени војници прерасна од чувствителна операција за трансфер во дипломатски спор меѓу две земји кои имаат заеднички интерес да ја следат продлабочената воена соработка меѓу Русија и Северна Кореја.
Клучното прашање сега е што подразбира Ли под „дополнителни мерки“ и дали Киев ќе понуди формула што ќе му овозможи на Сеул да го смета спорот за затворен.