Повеќе од три четвртини од домаќинствата во Европската Унија немаат деца помлади од 18 години, покажуваат податоците на Евростат за 2025 година, објавени на 20 ноември.
Според европската статистичка служба, 76,6 отсто од домаќинствата во ЕУ се без малолетни деца, додека само 23,3 отсто имаат најмалку едно дете.
Податоците покажуваат дека уделот на домаќинствата со деца постојано се намалува во изминатите 15 години, додека расте бројот на домаќинствата во кои живее само едно возрасно лице.
За 15 години се намалил уделот на домаќинствата со деца
Во 2010 година, 26,9 отсто од домаќинствата во Европската Унија имале деца помлади од 18 години.
Пет години подоцна, во 2015 година, нивниот удел се намалил на 25,9 отсто, а во 2020 година на 25 отсто.
Во 2025 година тој достигнал 23,3 отсто, што претставува намалување од 3,6 процентни поени во споредба со 2010 година.
Истовремено, уделот на домаќинствата составени од двојки со деца се намалил од 16,6 отсто во 2015 година на 14,7 отсто во 2025 година.
Ова значи дека помалку од 15 отсто од сите домаќинства во ЕУ се составени од двајца партнери со најмалку едно малолетно дете.
Словачка, Кипар и Чешка со најголем удел на двојки со деца
Постојат значителни разлики меѓу земјите членки во составот на домаќинствата.
Најголем удел на домаќинства составени од двојки со деца има Словачка, со 20,3 отсто.
Следуваат Кипар со 19,6 отсто, Чешка со 18,4 отсто и Луксембург со 18,3 отсто.
Просекот на Европската Унија за оваа категорија изнесува 14,7 отсто.
Податоците се однесуваат на уделот на ваквите домаќинства во вкупниот број домаќинства, а не на бројот на деца или на стапката на наталитет.
Во Литванија шест од десет домаќинства се составени од едно лице
Една од најизразените промени во Европската Унија е зголемувањето на уделот на домаќинствата во кои живее само едно возрасно лице без деца.
Во 2015 година ваквите домаќинства претставувале 33,6 отсто од вкупниот број во ЕУ.
До 2025 година нивниот удел пораснал на 37,5 отсто, односно за 3,9 процентни поени.
Литванија има најголем удел на самечки домаќинства без деца, со 62,5 отсто.
Во Естонија ваквите домаќинства претставуваат 53,8 отсто, а во Финска 47,9 отсто.
Тоа значи дека во Литванија и Естонија повеќе од половината домаќинства се составени од едно возрасно лице што живее без деца.
Естонија со најголем удел на самохрани родители
Според Евростат, домаќинствата во кои едно возрасно лице живее со најмалку едно дете сочинуваат три отсто од сите домаќинства во ЕУ.
Најголем удел од оваа категорија има Естонија, со 9,4 отсто, што е повеќе од трипати над европскиот просек.
Следуваат Латвија со седум отсто и Ирска со 6,9 отсто.
Евростат издвојува и друга категорија домаќинства со деца, во која спаѓаат семејства со повеќе од двајца возрасни членови или домаќинства во кои двајцата возрасни не се партнери.
Оваа категорија опфаќа 5,6 отсто од домаќинствата во Европската Унија.
Најголем удел има Словачка со 14 отсто, потоа Романија со 10 отсто и Хрватска со 9,8 отсто.
Во оваа група се вклучени и повеќегенерациски домаќинства, во кои заедно живеат родители, деца и други членови на семејството.
Што покажуваат податоците за европските семејства?
Истражувањето на Евростат покажува промени во структурата на домаќинствата во Европската Унија.
Од една страна, се намалува уделот на домаќинствата со малолетни деца. Од друга, се зголемува уделот на домаќинствата во кои едно возрасно лице живее само.
Сепак, овие податоци не значат дека 76,6 отсто од Европејците немаат деца или дека исто толкав процент од паровите не стануваат родители.
Во статистиката на Евростат, како дете се смета член на домаќинството помлад од 18 години.
Поради тоа, во категоријата домаќинства без деца спаѓаат и родители чии деца се веќе полнолетни или не живеат во истото домаќинство.
Податоците сами по себе не ги утврдуваат причините за промените, ниту покажуваат колкав дел од нив произлегува од стареењето на населението, одлуките за родителство или промените во начинот на живеење.

