Американскиот претседател Доналд Трамп во четвртокот му нареди на Пентагонот веднаш да ги обнови тестирањата на нуклеарното оружје на САД, по пауза од 33 години, само неколку минути пред средбата со кинескиот претседател Си Џинпинг.
Трамп ја објави одлуката на својата социјална мрежа Truth Social додека летал со хеликоптерот Marine One кон Бусан, каде требаше да се одржи трговска средба со Си. Тој рече дека ја упатил наредбата со цел „тестирање на рамноправна основа“ со другите нуклеарни сили.
„Поради програмите за тестирање на другите земји, му наредив на Одделот за војна да започне со тестирање на нашето нуклеарно оружје на еднаква основа. Процесот почнува веднаш,“ напиша Трамп.
Подоцна, при враќањето за Вашингтон, тој изјави дека тестирањето е потребно за да се осигура дека САД чекорат во чекор со своите ривалски нуклеарни сили. „Бидејќи и другите тестираат, сметам дека е соодветно и ние да го правиме тоа,“ рече Трамп, додавајќи дека локациите за тестирање ќе бидат утврдени подоцна.
Тој ја отфрли можноста за зголемени ризици во глобалната безбедност, тврдејќи дека американскиот нуклеарен арсенал е „целосно осигуран“, но додаде дека би сакал да види „денуклеаризација“, бидејќи, според него, САД имаат најголем арсенал, Русија е втора, а Кина — која може да ја достигне нивната моќ за четири до пет години — е трета.
Не е јасно дали наредбата се однесува на експлозивни нуклеарни тестови, кои би ги спроведувала Националната управа за нуклеарна безбедност, или на тестирање на нуклеарни ракети без боеви глави.
Одлуката доаѓа по брзото зголемување на кинескиот нуклеарен арсенал и неодамнешните тестови на Русија, која тврди дека успешно лансирала нуклеарно-енергетска торпедо-ракета Poseidon. Според вашингтонскиот Центар за стратешки и меѓународни студии (CSIS), Кина го зголемила бројот на нуклеарни боеви глави од околу 300 во 2020 на 600 во 2025 година, а се очекува бројката да надмине 1.000 до 2030 година.
САД, според здружението Arms Control Association, имаат 5.225 нуклеарни боеви глави, а Русија 5.580.
Реакциите на објавата на Трамп беа брзи. Конгресменката Дина Титус од Невада најави дека ќе предложи закон за спречување на тестирањата. Директорот на здружението за контрола на вооружувањето, Дарил Кимбал, изјави дека на САД би им требале најмалку три години да ја обноват инфраструктурата за подземни тестови во Невада.
„Трамп е погрешно информиран. САД немаат техничка, воена или политичка потреба да продолжат со нуклеарни експлозивни тестови за првпат по 1992 година,“ рече Кимбал, предупредувајќи дека потегот може да предизвика „синџирна реакција на тестирања“ и да го поткопа Договорот за неширење на нуклеарното оружје.
САД последен пат тестираа нуклеарно оружје во 1992 година. Најголемите нуклеарни сили — освен Северна Кореја — ги прекинаа експлозивните тестови во 1990-тите. Северна Кореја го изведе последниот тест во 2017 година.
Трамп рече дека би сакал Русија и Кина да се приклучат на нови разговори за контрола на нуклеарното вооружување. Рускиот претседател Владимир Путин претходно оваа недела објави успешен тест на суперторпедото Poseidon, што, според воени аналитичари, би можело да предизвика радиоактивни бранови долж крајбрежјата.