Острата реакција на Белград по изјавите на портпаролката на руското Министерство за надворешни работи, Марија Захарова, открива зголемени тензии меѓу Србија и нејзиниот долгогодишен сојузник Русија – однос што станува сè покомплициран под притисокот на војната во Украина и европските амбиции на Белград.
Захарова го доведе во прашање континуитетот на ставовите на претседателот Александар Вучиќ за односите со Москва и Киев, велејќи дека „понекогаш изгледа како да зборуваат повеќе различни луѓе“. Нејзината изјава дојде непосредно по телефонскиот разговор меѓу Вучиќ и украинскиот претседател Володимир Зеленски, на кој двајцата лидери разговараа за билатералните односи и европската интеграција.
Реакцијата од Белград беше брза и остра. Заменик-министерката за надворешни работи, Невена Јовановиќ, изјави дека Србија е „суверена и независна држава која одлуките ги носи исклучиво во согласност со своите национални интереси“. Таа потсети дека Србија е единствената европска земја надвор од постсоветскиот простор што не вовела санкции кон Русија, нагласувајќи дека „историските пријателства не се напуштаат под притисок“.
Политички аналитичари во Белград оценуваат дека изјавите на Захарова ја одразуваат фрустрацијата на Кремљ поради обидите на Вучиќ да одржи рамнотежа меѓу Западот и Русија. Во изминатите месеци, Србија беше обвинета дека преку трети земји индиректно извезувала оружје во Украина – тврдење што официјален Белград решително го негира.
Во јуни, српското Министерство за одбрана објави дека сите дозволи за извоз на оружје се ставени под надлежност на Советот за национална безбедност, по наредба на Вучиќ – потег кој беше сфатен како обид да се избегнат дополнителни недоразбирања со Москва.
И покрај тоа, односите меѓу Белград и Кремљ остануваат чувствителни. Србија сè уште одржува директни авиолинии со неколку руски градови и одбива да се приклучи на санкциите на Европската унија, иако официјално ја задржува ориентацијата кон членство во ЕУ.
Според аналитичарите, промената во тонот на Москва е предупредувачки сигнал дека политиката на „балансирање“ на Вучиќ станува сè потешка. Додека војната во Украина продолжува, Србија ќе се соочува со сè посилен притисок да избере меѓу историската лојалност кон Русија и стратешката определба за европска интеграција.