Привремената одлука на Соединетите Држави да ѝ дозволат на Индија да продолжи со увоз на руска нафта во период од 30 дена може да помогне во ограничување на растот на цените и доцнењата во испораките за оваа земја која е силно зависна од увоз на енергенси, велат аналитичари.
Американскиот министер за финансии Скот Бесент во објава на платформата X соопшти дека Вашингтон ќе им даде краткорочна дозвола на индиските рафинерии да купуваат руска сурова нафта, наведувајќи дека мерката има цел да го ублажи притисокот врз глобалниот енергетски пазар.
„За да се овозможи нафтата да продолжи да тече кон глобалниот пазар, Министерството за финансии издава привремено 30-дневно одобрение што им дозволува на индиските рафинерии да купуваат руска нафта“, напиша Бесент. Тој додаде дека мерката се однесува само на товарите кои веќе се наоѓаат на море и нема значително да ѝ донесе финансиска корист на Русија.
Одлуката доаѓа во време кога индиската влада уверува дека земјата располага со доволни резерви на гориво. Владините извори наведуваат дека Индија во моментов има резерви од околу 25 дена сурова нафта, како и по 25 дена резерви на бензин и дизел.
Индија во последните месеци постепено ги намалува увозите на руска нафта, додека истовремено ги зголемува набавките од САД.
Податоците анализирани од Министерството за трговија и индустрија покажуваат дека Индија во јануари 2026 година увезла руска нафта во вредност од 1,98 милијарди долари, што е најниско ниво во последните 44 месеци.
Уделот на Русија во индискиот увоз на нафта паднал на 19,3% во јануари, во споредба со 27,5% два месеци претходно и 33% во мај 2025 година.
Претходно, американскиот претседател Доналд Трамп ги намали царините за индиски увоз на 25% од 50%, укинувајќи дел од казнените тарифи воведени во август 2025 година поради купувањето руска нафта од страна на Индија. Трамп изјави дека олеснувањето доаѓа по обврската на Индија да го запре директниот или индиректниот увоз на руска нафта и да ги зголеми купувањата на американска енергија.
Аналитичарите, сепак, посочуваат дека зависноста на Индија од енергетските испораки од Блискиот Исток може да ја задржи важноста на руската нафта за земјата.
Повеќе од 55% од индискиот увоз на нафта поминува низ Ормутскиот Теснец, според анализата на JM Financial Services. Компанијата предупредува дека повисоките цени на нафтата или доцнењата во транспортот може да ја зголемат месечната сметка на Индија за увоз на нафта, која се проценува на околу 11,5 милијарди долари, освен ако не се зголеми увозот од Русија.
Во екстремно сценарио во кое цената на нафтата Брент ќе надмине 90 долари за барел, тековниот дефицит на Индија може да достигне 1,4% од БДП, додека рупијата може да ослаби на околу 95 рупии за еден американски долар, се наведува во анализата.
Кредитната агенција Мудис истакна дека Индија се издвојува меѓу големите азиски економии поради високата зависност од увоз на сурова нафта од Западна Азија, како и поради притисокот од САД да ги намали набавките на руска енергија.
Повисоките трошоци за енергија би можеле да ја ослабнат рупијата, да ја зголемат инфлацијата и да го влошат тековниот биланс, што дополнително би ја усложнило фискалната и монетарната политика, предупреди агенцијата.
Бесент изјави дека САД очекуваат Индија дополнително да ги зголеми купувањата на американска енергија, нарекувајќи ја земјата „клучен партнер“.
Трговските податоци покажуваат дека Индија веќе ги зголемила увозите од САД, купувајќи 11,6 милијарди долари сурова нафта во периодот од април 2025 до јануари 2026 година, што е 32% повеќе во споредба со истиот период претходната година.
Одлуката предизвика критики од опозициската Конгресна партија, која оцени дека Вашингтон не треба да одлучува од каде Индија ќе купува нафта.
„Соединетите Држави сега одлучуваат од каде Индија може да купува нафта, а од каде не“, се наведува во објава на партијата на X, со обвинување дека владата на премиерот Нарендра Моди ја компромитирала енергетската сувереност на земјата.