Наводни пораки од внатрешна комуникација во албанското Министерство за Европа и надворешни работи, во кои министерот Ферит Хоџа наводно користи навредлив јазик за Албанците во Северна Македонија, предизвикаа политички реакции во Скопје и Тирана, и отворија нов судир меѓу албанските партии во Северна Македонија.
Скандалот започна откако пратеникот на Демократската партија во Албанија, Белинд Кељичи, објави на социјалните мрежи наводни пораки од групна комуникација во Министерството, тврдејќи дека Хоџа во нив ги нарекол Албанците во Северна Македонија „идиоти“. Кељичи оцени дека таквиот јазик е недозволив за шеф на дипломатија и побара Хоџа да понесе одговорност.
Албанското Министерство за Европа и надворешни работи ги отфрли објавите како „невистинити“ и „фабрикувани“, наведувајќи дека претставената комуникација „нема никаква врска со реалноста“. Од Министерството соопштија дека станува збор за измислени содржини што се користат за политички цели.
Во Северна Македонија, министерот за економија Бесар Дурмиши од коалицијата ВРЕДИ ја оцени наводната изјава како „разочарувачка и неприфатлива“, повикувајќи на итно објаснување од официјална Тирана и извинување од Хоџа доколку пораките се автентични.
„Овој вид јазик ги крши сите етички и професионални стандарди и е скандалозен за претставник на држава“, реагираше Дурмиши.
Тој додаде дека албанскиот министер има уставна обврска да се грижи за Албанците што живеат надвор од границите на Албанија, нагласувајќи дека Албанците во Северна Македонија не се „соседи“, туку „неразделен дел од националното стебло“.
Дурмиши ја критикуваше и, како што рече, „тишината“ на албанскиот амбасадор во Скопје, Денион Меидани, оценувајќи дека наместо да реагира, тој се однесува како портпарол на одредени политички партии во Северна Македонија.
ДУИ ја обвинува ВРЕДИ за напад врз Албанија
Демократската унија за интеграција (ДУИ) реагираше на ставот на ВРЕДИ, обвинувајќи ја коалицијата дека ја презела улогата што, според партијата, ѝ ја доделила ВМРО-ДПМНЕ – да биде „гласноговорник против Албанија и против албанскиот интерес“.
Од ДУИ оценија дека ВРЕДИ не го брани достоинството на Албанците во Северна Македонија, туку се приклучува на политичката линија на ВМРО-ДПМНЕ.
„Денес видовме нешто без преседан: избраните албански претставници во владата ја напаѓаат Албанија со поостар јазик од нивните македонски партнери“, соопшти ДУИ.
Партијата додаде дека ВРЕДИ, наместо да бара почитување на албанскиот јазик, правична застапеност и европски курс на земјата, ја троши политичката енергија на, како што наведуваат, „битките на ВМРО-ДПМНЕ“.
Скандал со неразјаснета автентичност
Иако случајот предизвика остри политички реакции, автентичноста на наводните пораки останува спорна. Опозицијата во Албанија тврди дека станува збор за комуникација од внатрешна група во Министерството за надворешни работи, додека Министерството категорично демантира дека таква комуникација постоела.
Засега нема информации за институционална истрага или независна проверка на објавените материјали.
Случајот ја засили политичката поларизација меѓу албанските партии во Северна Македонија, особено меѓу ВРЕДИ, која е дел од владејачката коалиција, и ДУИ, која по две децении доминација во албанскиот политички блок сега е во опозиција.
Контроверзата доаѓа во време кога прашањата за албанскиот јазик, правичната застапеност и односите со Тирана повторно се дел од пошироката политичка дебата во земјата.