Човек со целосно и трајно слепило, кој од 2018 година добивал надоместок за помош и нега од друго лице во поголем обем, бил повторно повикан на контрола, по што помошта му била намалена. Комисијата за спречување и заштита од дискриминација утврдила директна дискриминација врз основа на попреченост и побарала нова процена.
Стручна комисија при јавна здравствена установа дискриминирала целосно слеп човек кога му го намалила обемот на помошта од друго лице и му определила нов контролен преглед иако медицинската документација покажувала дека неговата состојба е трајна и непроменлива, утврдила Комисијата за спречување и заштита од дискриминација, објави „Скопје1“.
Лицето од 2018 година го остварувало правото на надоместок за помош и нега од друго лице во поголем обем, но во текот на годините било испраќано на контролни прегледи за продолжување на правото.
Последниот преглед бил извршен на 27 јануари годинава.
По него, стручната комисија оценила дека лицето има потреба од помош и нега во помал обем, а истовремено му закажала нов контролен преглед по 12 месеци.
Токму овие две одлуки – намалувањето на помошта и повторната контрола – станале предмет на постапка пред Комисијата за спречување и заштита од дискриминација.
Нема подобрување, но помошта била намалена
Од медицинската документација било утврдено дека човекот е потполно слеп и дека неговата здравствена состојба е трајна и непроменлива.
Комисијата не пронашла податоци што би укажале дека во меѓувреме дошло до подобрување или друга промена што би го оправдала намалувањето на претходно признаената помош.
Дијагнозата H54.0 – слепило на двете очи – е наведена меѓу состојбите со целосно губење на видната функција за кои е предвидена постојана потреба од помош и нега од друго лице во поголем обем, се наведува во случајот.
И Законот за социјалната заштита, според образложението пренесено од „Скопје1“, го вбројува потполно слепото лице меѓу лицата на кои им е потребна помош и нега од друго лице во поголем обем.
Што очекувале да се промени за 12 месеци?
Еден од клучните елементи при одлучувањето било тоа што на човекот му бил определен уште еден контролен преглед по 12 месеци, иако неговата состојба е оценета како трајна.
Стручната комисија, според случајот, не објаснила каква промена во здравствената состојба на целосно слепото лице очекува да утврдува при следната контрола.
Подносителот на претставката навел и примери на други целосно слепи лица кои, според неговите тврдења, не биле испраќани на редовни контролни прегледи.
Како пример ја посочил својата сопруга, која исто така е целосно слепа и подолг период го користела правото без повторни контроли.
Товарот на докажување преминал на комисијата
Комисијата за спречување и заштита од дискриминација оценила дека подносителот доставил доволно факти за да ја направи дискриминацијата веројатна.
Со тоа товарот на докажување преминал на стручната комисија, која требало да покаже дека различниот третман имал објективно и оправдано образложение.
Според одлуката, такво образложение не било дадено.
Стручната комисија не докажала дека постојат медицински или фактички околности што би го оправдале намалувањето на помошта или новото испраќање на контролен преглед.
Поради тоа била утврдена директна дискриминација врз основа на попреченост.
Рок од 30 дена
Комисијата препорачала да се направи повторна процена на потребата од помош и нега, земајќи ги предвид законските одредби што се однесуваат на целосно слепите лица.
Стручната комисија треба да преиспита и дали воопшто постои основа за нови контролни прегледи кога медицински е утврдено дека здравствената состојба е трајна и непроменлива.
За постапување по препораките е даден рок од 30 дена.
Доколку препораките не бидат спроведени, Комисијата може да побара поведување прекршочна постапка пред надлежен суд.