Неколку европски држави почнаа самостојно да воведуваат забрани и ограничувања за пристап на деца до социјалните мрежи, без да го чекаат усвојувањето на заедничкиот европски закон, отворајќи можност во ЕУ привремено да важат различни правила од земја до земја.
Европската комисија во септември го предложи таканаречениот „Kids Act“, кој предвидува забрана за пристап до повеќето социјални платформи за деца под 13 години и сериозни ограничувања за тие под 15 години.
Но, дел од владите сметаат дека европската процедура е пребавна.
„Проблемите се итни. Децата и родителите не треба да бидат принудени да чекаат“, изјави данската министерка за дигитални прашања Кристина Егелунд.
Грција веќе забрани пристап за помлади од 15 години
Грчкиот парламент минатата недела усвои закон со кој се забранува пристап до социјалните мрежи за деца под 15 години.
Италија повторно ја активираше иницијативата за ограничување на пристапот за деца под 14 години, додека Австрија подготвува слично правило.
Португалија веќе ја известила Европската комисија за сопствениот закон, а Кипар одобрил забрана за лица под 15 години истиот ден кога Брисел го претстави европскиот предлог.
И Франција, Данска и Германија работат на национални мерки.
Различни старосни граници низ Европа
Една од главните точки на несогласување е возраста.
Некои земји бараат ограничувања од 13 години, други од 14 или 15, а дел разгледуваат граница до 16 години.
Тоа може да создаде ситуација во која дете во една земја ќе нема пристап до Instagram или TikTok, додека врсник во соседна држава ќе може да ги користи истите платформи под родителски надзор.
Европската комисија сака унифицирани правила со цел да се избегне фрагментација на единствениот дигитален пазар.
Европскиот закон може да доцни до 2028 година
Предлогот на Европската комисија треба да помине низ преговори со Европскиот парламент и владите на земјите-членки.
Процесот може да трае осум до 12 месеци, а потоа ќе следува дополнителен период пред правилата да стапат во сила.
Според проценките што ги пренесува „Политико“, целосната примена би можела да се помести длабоко во 2028 година.
Токму поради тоа националните влади не сакаат да чекаат.
Националните закони може подоцна да бидат укинати
Европската комисија претходно најави дека конечниот европски закон треба да донесе максимално усогласување.
Тоа би значело дека националните правила ќе треба да бидат изменети или укинати кога заедничките европски мерки ќе стапат во сила.
Брисел сега треба да одлучи како ќе реагира на законите што веќе ги подготвуваат или усвојуваат земјите-членки.
Австрискиот предлог за забрана под 14 години ќе биде еден од првите тестови.
Притисок врз Meta и TikTok
Европските влади со години се под зголемен јавен притисок поради влијанието на социјалните мрежи врз децата и адолесцентите.
Загриженоста е насочена кон менталното здравје, зависноста од платформите и начинот на кој алгоритмите им препорачуваат содржини на малолетници.
„Европска старосна граница ќе испрати многу посилна порака до технолошките гиганти: доста е“, рече Егелунд.
Според неа, одговорноста треба директно да се префрли врз големите платформи.