Политичката пресметка за „Алта банка“ се прошири со обвинувања од ВЛЕН за улогата на поранешни функционери на ДУИ и за трансакции на компанијата „АС Сењак“, додека ДУИ возврати дека владиниот заклучок од 2023 година бил наменет за заштита на државната сопственост.
Во средиштето на спорот се најдоа документи од владината седница од 24 октомври 2023 година. Приложениот извадок, меѓутоа, се однесува на акции во „Алта банка“ АД Белград, сопственост на Министерството за финансии, и на постапки пред органите во Србија.
Тој не содржи експлицитна согласност српската банка да ја преземе Стопанска банка АД Битола. Разграничувањето меѓу двете банки е суштинско за оценување на партиските тврдења.
Што пишува во приложениот документ
Фотографираниот документ е насловен како извадок од нацрт-записникот од 194. владина седница. Во точката 57 се разгледува потребата Државното правобранителство, како законски застапник на Министерството за финансии, да го застапува Министерството пред српските органи во врска со отуѓувањето на неговите акции во белградската банка.
Според прикажаниот текст, Владата ја усвоила информацијата и го задолжила Правобранителството да поведе соодветни постапки во Србија, доколку постојат законски можности, заради заштита на правата и интересите на Министерството.
Формулацијата го потврдува задолжувањето за правно постапување. Самата страница не утврдува како претходно биле отуѓени акциите, кој ги презел или каков бил исходот од евентуалните постапки.
Автентичноста и целосноста на фотографираните документи не се независно потврдени.
Ќоку и Азизи ја посочуваат одговорноста на ДУИ
Беким Ќоку ги претстави документите како показател за институционалните почетоци на случајот. Тој ја нагласи улогата на тогашниот министер за финансии Фатмир Бесими и присуството на функционери на ДУИ на владината седница.
На приложената страница од записникот се наведува дека со седницата претседавале Димитар Ковачевски и Артан Груби. Меѓу присутните се наведени Бесими, Бујар Османи, Крешник Бектеши и Јетон Шаќири, како и повеќе министри од другите владини партнери.
Страницата со присутните не покажува кој претседавал токму при разгледувањето на точката за банката, ниту содржи поединечно изјаснување на министрите.
Пратеникот на ВЛЕН, Аднан Азизи, го обвини Бесими дека бил одговорен за доаѓањето на „Алта банка“ во земјава. Тоа е политичко тврдење што не може да се потврди само со приложениот извадок.
ВЛЕН бара проверка на трансакциите на „АС Сењак“
Во партиското соопштение ВЛЕН побара истрага за компанијата „АС Сењак“, повикувајќи се на наводи за нејзина поврзаност со семејниот круг на лидерот на ДУИ, Али Ахмети.
Според коалицијата, компанијата стекнала акции во Стопанска банка Битола во октомври 2024 година. Во јуни 2025 година, друга компанија во која „АС Сењак“ е косопственик наводно добила кредит од пет милиони евра од „Алта банка“ Белград, а во септември акциите во битолската банка ѝ биле продадени на српската банка.
ВЛЕН побара Обвинителството да ги испита трансакциите и улогата на вклучените лица.
Во доставените материјали не се приложени договорите за кредит и продажба, ниту целосна сопственичка документација. Наведената хронологија затоа останува партиско тврдење што бара независна проверка. Самото постоење кредит или продажба на акции не утврдува незаконитост.
ДУИ: Заклучокот ја штител државната сопственост
ДУИ ги отфрли обвинувањата како невистини и политичка манипулација.
Според партијата, заклучокот од 2023 година имал цел да спречи неовластено отуѓување државна сопственост. ДУИ го разграничи од одлуките на актуелната влада од 2025 година поврзани со преземањето на Стопанска банка Битола.
Приложениот извадок навистина ја наведува заштитата на правата и интересите на Министерството како цел на постапувањето. За целосна реконструкција, сепак, се потребни и информацијата разгледувана на седницата, претходните акти и документите за подоцнежните трансакции.
Реакцијата на ДУИ за владиниот заклучок не содржи конкретен одговор на секое одделно тврдење за „АС Сењак“. Во доставените материјали нема ниту изјава од компанијата.
Извештаи за кривични пријави против функционери на СДСМ
Паралелно, повеќе медиуми објавија дека Народната банка и гувернерот Трајко Славески поднеле кривични пријави против Венко Филипче, Александар Саша Димитријевиќ и Андреј Жерновски, поврзани со случајот „Алта банка“.
„Прес24“, кој ја објави информацијата, наведе дека чека потврда од Народната банка и Обвинителството. Во проверените извештаи не е објавена содржината на пријавите, ниту точната правна квалификација.
Затоа информацијата за нивното поднесување засега треба да се третира како медиумски навод, а не како потврдена обвинителска постапка.