Високи претставници на Европската Унија, НАТО, Германија, Франција, Велика Британија и Италија ќе учествуваат во одделни консултации во Абу Даби, каде што во вторник и среда се одржуваат нови мировни преговори меѓу Русија и Украина, со посредство на Соединетите Американски Држави.
Европските претставници, според извори запознаени со преговарачкиот формат, засега нема да имаат директно место на главната преговарачка маса, бидејќи Москва се противи на нивното вклучување.
Нивното присуство во Обединетите Арапски Емирати, сепак, претставува обид на европските влади да влијаат врз разговорите за завршување на војната и врз евентуалниот договор што би можел да ја промени безбедносната архитектура на Европа.
Американските претставници планираат одделни состаноци со европските сојузници и Украина пред разговорите со руската делегација.
Според Ројтерс и Асошиејтед прес, Вашингтон настојува да ја убеди Москва да прифати непосредно европско учество во следните фази од преговорите.
Страв од договор за европската безбедност без Европа
Загриженоста во европските престолнини се зголеми откако Џаред Кушнер, зет и советник на американскиот претседател Доналд Трамп, минатата недела изјави дека разговорите ќе се однесуваат и на нова европска безбедносна архитектура.
Таквата формулација предизвика претпазливост бидејќи Русија претходно бараше ограничување на военото присуство на НАТО во Источна Европа и рестрикции за украинските вооружени сили.
Европските влади стравуваат дека разговорите за безбедносните гаранции, распоредувањето воени сили и идната позиција на Украина би можеле директно да влијаат врз нивната безбедност.
Според „Политико“, европските претставници ќе настојуваат да го координираат својот пристап со Вашингтон и Киев, иако немаат гарантирано место во главните преговори.
Кој ќе преговара во Абу Даби?
Американската делегација ја предводат специјалниот претставник Стив Виткоф и Џаред Кушнер.
Украинската делегација ја предводи Рустем Умеров, шеф на украинската Служба за надворешно разузнавање.
Во неа се и Кирило Буданов, шеф на кабинетот на претседателот Володимир Зеленски, неговиот заменик Сергиј Кислица, пратеникот Давид Арахамија и претставници на украинските воени и разузнавачки структури.
Русија ја претставува делегација предводена од Владимир Медински, советник на претседателот Владимир Путин, во која учествуваат и високи дипломатски, воени и разузнавачки функционери.
Преговорите се првите директни трилатерални разговори во ваков формат по февруари.
Германскиот претставник бара прекин на огнот пред нов безбедносен договор
Германија ја претставува Гинтер Заутер, советник за надворешна и безбедносна политика на канцеларот Фридрих Мерц.
Заутер има важна улога во усогласувањето на европските позиции за Украина и во германската иницијатива позната како „Берлински формат“, која ги поврзува Киев, водечките европски земји, НАТО и други партнери.
Неговата позиција, според „Политико“, е дека не може да се преговара за нова европска безбедносна архитектура пред Русија да прифати прекин на огнот.
Франција во Абу Даби ја претставува Емануел Бон, главниот дипломатски советник на претседателот Емануел Макрон.
Британскиот советник за национална безбедност Џонатан Пауел, кој има искуство од мировниот процес во Северна Ирска, исто така е вклучен во европските дипломатски контакти.
Италија го испраќа Фабрицио Саџо, дипломатски советник на премиерката Џорџа Мелони.
Италија бара Европа да зборува со еден глас
Италијанската премиерка Џорџа Мелони минатата недела испрати писмо до претседателот на Европскиот совет Антонио Кошта, предупредувајќи на преголем број одделни дипломатски формати за Украина.
Таа побара европските лидери да утврдат кој треба да ја претставува Европската Унија во мировните разговори и со каков мандат.
Мелони предложи ова прашање да се разгледа и на неформалниот состанок на европските лидери во Даблин на 13 ноември.
Кошта прифатил темата да биде вклучена во разговорите, според „Политико“.
Прашањето за европското претставување станува сè поважно бидејќи безбедносните гаранции за Украина би можеле да бараат долгорочни воени, политички и финансиски обврски од европските земји.
Европската комисија, Европскиот совет и НАТО испраќаат свои луѓе
Европската комисија ќе ја претставува Бјорн Зајберт, шеф на кабинетот на претседателката Урсула фон дер Лајен.
Зајберт претходно учествувал во дипломатски разговори за Украина, вклучително и во контакти со американските претставници за безбедносните гаранции и повоената обнова.
Европскиот совет го претставува Ана-Марија Бура, главна советничка за надворешна политика на Антонио Кошта.
Нејзиното присуство треба да обезбеди учество и на институцијата што ги претставува лидерите на земјите членки на ЕУ.
НАТО го испраќа Џефри ван Леувен, шеф на кабинетот на генералниот секретар Марк Руте.
Иако Алијансата формално не е страна во мировните преговори, нејзините интереси се директно поврзани со можните разговори за воените распоредувања, безбедносните гаранции и идниот однос на Украина со НАТО.
Територијата останува главна пречка
И покрај обновувањето на дипломатските контакти, клучните разлики меѓу Москва и Киев остануваат нерешени.
Русија продолжува да бара Украина да се откаже од целиот Донбас, вклучително и од териториите што сè уште се под контрола на украинските сили.
Киев ги отфрла барањата за територијални отстапки и инсистира дека секој договор мора да содржи веродостојни безбедносни гаранции.
Украинските претставници како приоритети ги посочуваат прекинот на нападите врз енергетската инфраструктура, безбедноста во Црното Море, размената на заробеници и долгорочните гаранции против нова руска агресија.
Американскиот претседател Доналд Трамп изрази оптимизам дека е можен поширок мировен договор, но американскиот државен секретар Марко Рубио предупреди дека процесот останува сложен.
Во меѓувреме, руските и украинските напади продолжуваат, а новите разговори се одржуваат без претходно постигнат прекин на огнот.
Вашингтон сака Европа во следната фаза
Според американските претставници, Виткоф и Кушнер ќе се обидат да ја убедат руската страна дека европските држави треба директно да учествуваат во идните преговори.
Москва, пак, инсистира сегашниот формат да остане ограничен на Русија, Украина и САД.
Тоа создава дипломатски проблем за европските влади, кои би требало да учествуваат во спроведувањето на евентуален мировен договор, без засега да имаат непосредно влијание врз сите негови услови.
Преговорите во Абу Даби ќе бидат важен тест не само за можноста да се запре војната во Украина, туку и за идната улога на Европа во одлуките што се однесуваат на нејзината сопствена безбедност.