Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху ја нарече Велика Британија „Исламска Република Британија“, предизвикувајќи остри реакции од британски еврејски и муслимански организации и дополнително нагласувајќи ги влошените односи меѓу Израел и лабуристичката влада во Лондон.
Нетанјаху ја употребил фразата во израелскиот подкаст „Melech Blitzer Haim“, зборувајќи критички за британското медиумско известување за Израел.
Осврнувајќи се на позитивното известување на британскиот писател Рандолф Черчил за Израел за време на Шестдневната војна во 1967 година, Нетанјаху рекол дека таков пристап денес тешко би се нашол во Британија.
„Одете и најдете го тоа во Британија денес, која би можеле да ја наречете Исламска Република Британија“, рекол тој, според превод на изјавите објавен во израелските медиуми.
Подоцна Нетанјаху се повикал и на претходна изјава на американскиот потпретседател Џеј Ди Венс дека Велика Британија би можела да стане првата нуклеарна „исламистичка држава“.
„Некој рече дека првата исламска република со нуклеарно оружје ќе биде Исламска Република Британија“, рекол Нетанјаху, додавајќи дека Израел се грижи „да нема уште една таква во Иран“.
Британски Евреи: Нетанјаху не зборува во наше име
Изјавите предизвикаа критики од Movement for Progressive Judaism, организација што ги претставува прогресивните еврејски заедници во Британија и Ирска.
Рабините Чарли Багински и Џош Лев оценија дека ваквиот јазик е опасен во време на зголемен антисемитизам, антимуслиманска омраза и општествени поделби.
„Премиерот Нетанјаху не зборува во името на британските Евреи. Неговите зборови не нè претставуваат“, порачаа тие.
Поранешниот шеф на кабинетот на британската премиерка Тереза Меј, Гевин Барвел, пак, изјавите ги оцени како „отворена исламофобија“.
Муслиманскиот совет на Британија исто така реагираше, оценувајќи дека ваквата реторика е дополнителна причина владата во Лондон да ги преиспита односите со Израел.
Односите Лондон–Ерусалим се влошуваат
Изјавата доаѓа во период на растечки тензии меѓу Израел и Велика Британија.
По доаѓањето на лабуристите на власт во 2024 година, Лондон ги стави во мирување разговорите за слободна трговија со Израел и суспендираше дел од дозволите за извоз на оружје.
Велика Британија, заедно со Франција и Канада, воведе санкции и против крајнодесничарските израелски министри Итамар Бен-Гвир и Безалел Смотрич.
Минатата година Британија, заедно со повеќе западни сојузници, призна палестинска држава.
Британскиот премиер Енди Барнам неодамна оцени дека лабуристите реагирале предоцна на случувањата во Газа и најави можност за дополнителни санкции и мерки против трговијата со производи од израелските населби на окупираните територии.
Аналитичари: Пораката е и за домашната публика
Родван Абу Харб, професор по меѓународни односи на University College London, оцени дека изјавата на Нетанјаху претставува „ново дно“ во односите меѓу двете земји.
Сепак, тој предупреди дека зад јавната реторика и натаму постојат значајни заеднички интереси, особено во однос на Иран.
Според него, изјавите на Нетанјаху може да бидат насочени првенствено кон израелската домашна публика и кон зацврстување на неговата политичка база.