Цените на нафтата паднаа трет ден по ред во петокот, иако Саудиска Арабија и јеменските Хути разменија нови напади. Трговците проценија дека Ријад засега успева да обезбеди алтернативни патишта за извоз и да спречи поголем недостиг на глобалниот пазар.
Брент падна за околу 2% до близу 102,5 долари за барел, додека американската WTI се движеше околу 100 долари.
Падот следува по драматичниот раст на почетокот на неделата, кога нападите врз саудиската нафтена инфраструктура го кренаа Брент до речиси четиримесечен максимум.
Пазарот сега се обидува да одговори на едно прашање: може ли Саудиска Арабија да продолжи да испорачува доволно нафта ако конфликтот истовремено ги загрози Црвеното Море и Ормутскиот Теснец?
Засега одговорот на трговците е – може.
Саудијците пуштаат повеќе нафта
Клучната промена е планот на Саудиска Арабија да испрати дополнителни количества сурова нафта на глобалниот пазар.
Според трговски извори, Saudi Aramco планира во септември и октомври да извезе околу 60 милиони барели од терминалот Рас Танура и да користи претовар од брод на брод во близина на оманското пристаниште Сохар.
На тој начин Ријад се обидува да го компензира намалениот извоз преку саудискиот терминал Јанбу на Црвеното Море.
Саудиска Арабија истовремено работи на обновување на дел од капацитетот на нафтоводот Исток-Запад.
Очекувањата дека околу половина од капацитетот може релативно брзо да биде обновен дополнително ги намалија стравувањата од подолготраен недостиг.
Нападот што го потресе пазарот
Нафтоводот Исток-Запад има посебно стратешко значење.
Тој ја пренесува нафтата од источниот дел на Саудиска Арабија до Црвеното Море и на земјата ѝ овозможува да го заобиколи Ормутскиот Теснец.
Токму затоа нападот врз него предизвика силна реакција на пазарите.
Проблемите потоа се проширија и на Јанбу, каде што товарењето на нафта беше нарушено.
Во вторникот Брент во еден момент достигна околу 109 долари за барел.
Но кога се појавија информации дека Саудиска Арабија пронашла алтернативни логистички решенија, цените почнаа да се повлекуваат.
Но војната не се смирува
Падот на цените не значи дека геополитичкиот ризик исчезнал. Напротив.
Саудиска Арабија и Хутите поддржани од Иран во четвртокот разменија нови прекугранични напади.
Саудиските сили извршија воздушни напади во Јемен, додека Хутите продолжија со напади врз саудиска територија.
Последната ескалација дополнително го проширува конфликтот и ја зголемува опасноста за енергетската инфраструктура и поморските маршрути.
Токму поради тоа нафтата и покрај тридневниот пад останува над 100 долари за барел.
Две нафтени врати под притисок
Најголемиот ризик е што истовремено се загрозени две од најважните маршрути за енергетскиот пазар.
Првата е Ормутскиот Теснец. Пред актуелниот конфликт низ него минуваше околу една петтина од светската трговија со нафта и гас. Но сообраќајот останува сериозно намален. Во четвртокот само четири товарни бродови поминале низ теснецот, во споредба со десетдневниот просек од 16.
Втората ризична зона е Црвеното Море. Саудискиот нафтовод Исток-Запад требаше токму преку Јанбу да обезбеди алтернативен излез кон него.
Нападите на Хутите сега покажуваат дека ниту таа маршрута не е целосно безбедна.
Зошто тогаш цената паѓа?
Нафтениот пазар не реагира само на тоа дали се случил напад. Трговците пресметуваат колку барели реално ќе исчезнат од пазарот и колку долго ќе трае прекинот.
Ако Саудиска Арабија успее брзо да поправи дел од нафтоводот и истовремено да пренасочи дополнителни количества преку други маршрути, физичкиот недостиг може да биде значително помал од првичните стравувања. Токму тоа сега се пресметува во цената.
Ријад покажува дека располага со логистички опции со кои може да го одржи извозот и покрај оштетувањата.
Но секој нов напад може повторно да ја промени таа пресметка.
Брент и понатаму над 100 долари
Падот затоа треба да се гледа во контекст.Нафтата поевтинува во однос на скокот од претходните денови, но цената останува исклучително висока.
Брент е над 100 долари, а пазарот продолжува внимателно да ги следи Саудиска Арабија, Јемен, Иран и поморскиот сообраќај.
Секоја информација за нов напад врз терминал, нафтовод или танкер може повторно да предизвика нагло поскапување.
Пазарот го купи саудиското решение – засега
Нафтениот пазар во моментов испраќа необична порака.Трговците не проценуваат дека ризикот од поширока војна исчезнал.
Тие проценуваат дека Саудиска Арабија, барем засега, има доволно алтернативи за да спречи најлошото сценарио – големо и долготрајно исчезнување на саудиските барели од светскиот пазар.
Затоа нафтата паѓа додека борбите продолжуваат. Но рамнотежата е кревка.
Ако истовремено бидат сериозно нарушени Ормутскиот Теснец, Црвеното Море и саудиската инфраструктура, пазарот би се соочил со сосема поинаква пресметка.
Засега, дополнителните саудиски барели ја добиваат битката со геополитичкиот страв.