Собраниската Комисија за финансирање и буџет денеска ја продолжува амандманската расправа за вториот ребаланс на Буџетот за 2026 година, со кој Владата предвидува намалување на приходите и расходите за по 5,3 милијарди денари, додека најголемите кратења се однесуваат на капиталните инвестиции.
За предлог-измените, кои се разгледуваат во второ читање, поднесени се вкупно 124 амандмани.
Според предложениот ребаланс, вкупните буџетски приходи се проектирани на 374,2 милијарди денари, наместо претходно планираните 379,5 милијарди денари.
Расходите се намалуваат од 425,8 на 420,5 милијарди денари.
Буџетскиот дефицит останува на претходно утврденото ниво од 46,3 милијарди денари, односно 4,1 отсто од бруто-домашниот производ.
Најголемите кратења кај капиталните инвестиции
Најзначајната промена во ребалансот е намалувањето на капиталните расходи за околу 5,8 милијарди денари.
Владата го образложува кратењето со побавната реализација на дел од инфраструктурните и другите капитални проекти, поради што планираните средства се усогласуваат со роковите за нивно спроведување до крајот на годината.
Пратеникот на ВМРО-ДПМНЕ, Бране Петрушевски, изјави дека ребалансот ја одразува реалната динамика на проектите и преостанатото време за нивна реализација.
Опозицијата, пак, предупредува дека намалувањето на капиталните расходи може да го забави остварувањето на развојните проекти.
Помали приходи од акцизите за горивата
На приходната страна, најголемата корекција се однесува на акцизите.
Очекуваните приходи од акцизи се намалуваат од 34,1 на 30,4 милијарди денари, односно за 3,7 милијарди денари.
Министерката за финансии Гордана Димитриеска-Кочоска претходно објасни дека намалувањето е последица на пониските акцизи за бензинот и дизелот, воведени за да се ублажат последиците од поскапувањето на горивата врз граѓаните и стопанството.
Вкупните даночни приходи се ревидираат од 213,3 на 209,8 милијарди денари.
Дополнителни намалувања се предвидуваат кај неданочните приходи и донациите, главно поради одложувањето на одредени проекти финансирани преку сопствените сметки на буџетските корисници.
Власта и опозицијата со спротивставени оценки
На вчерашната собраниска расправа, претставниците на владејачкото мнозинство оценија дека вториот ребаланс е неопходен одговор на променетите економски услови.
Тие тврдат дека и покрај намалувањето на одредени расходи, Владата продолжува да обезбедува средства за здравството, социјално ранливите категории и локалните инфраструктурни проекти.
Опозициските пратеници, од друга страна, го оспорија квалитетот на првичното буџетско планирање.
Пратеничката на СДСМ, Јована Тренчевска, го оцени ребалансот како признание за слабостите во управувањето со јавните финансии.
Според опозицијата, второто намалување на буџетските проекции во текот на една година отвора прашања за реалноста на планираните приходи, динамиката на инвестициите и обврските што би можеле да се префрлат во следната година.
Владејачкото мнозинство ги отфрла обвинувањата и тврди дека со ребалансот се задржуваат приоритетните расходи без дополнително зголемување на дефицитот.
Растот на економијата останува проектиран на 3,5 отсто
И покрај измените во Буџетот, Министерството за финансии ја задржува проекцијата за економски раст од 3,5 отсто во 2026 година.
Во првата половина од годината, според претставените податоци, економијата забележала раст од 3,7 отсто.
Димитриеска-Кочоска објасни дека прогнозата не е зголемена поради неизвесноста во меѓународната економија и последиците од конфликтите во Украина и на Блискиот Исток.
Во текот на годината државата треба да сервисира обврски од 76,6 милијарди денари, вклучително и отплата на домашниот и надворешниот долг и обврски кон Развојната банка.
Според Министерството за финансии, средствата за исполнување на овие обврски се обезбедуваат преку предвиденото домашно и странско задолжување.
Со вториот ребаланс Владата настојува да ја задржи планираната фискална рамка, додека Собранието треба да одлучи за предложените измени и поднесените амандмани.