Француски претставници предложиле реформа на дипломатската структура на Европската Унија што би можела да доведе до значително проширување на овластувањата на високата претставничка за надворешна политика и безбедност Каја Калас, покажува интерен документ во кој увид имал Ројтерс.
Предлогот доаѓа по критиките дека Европската Унија реагира бавно и некоординирано на кризи како војната во Газа, поради поделбите меѓу институциите на ЕУ, лидерите на земјите членки и националните влади.
Во документот се наведени три можни модели за реорганизација на европската дипломатија: пренесување на целата надворешна политика под Европската комисија, префрлање на дипломатските функции под Советот на ЕУ или зајакнување на улогата на Калас како дел од поширока институционална реформа.
Според третата опција, која се смета за најреалистична, Калас би станала „прв извршен потпретседател“ на Европската комисија и би добила надлежност над ресорите поврзани со надворешните односи, трговијата, развојната политика и други стратешки области.
Тоа би значело значително проширување на нејзината сегашна улога, бидејќи во моментов е една од шесте извршни потпретседатели на Комисијата и ги дели надлежностите со други еврокомесари.
Документот предвидува и посилна поврзаност на Калас со лидерите на земјите членки, додека Европската служба за надворешни работи би се фокусирала повеќе на стратешко планирање отколку на оперативно водење на политиките.
Во порака до вработените, Калас ја поздравила дебатата за подобрување на координацијата меѓу Европската служба за надворешни работи, Европската комисија и земјите членки.
Сепак, таа нагласила дека улогите и надлежностите на институциите се јасно утврдени со европските договори и дека тие засега остануваат непроменети.
Дел од дипломатите сметаат дека вистинскиот проблем не е институционалната структура, туку правилото според кое сите 27 членки мора едногласно да се согласат за клучните надворешнополитички одлуки.
„Проблемот не е во институциите, туку во начинот на донесување одлуки. Потребно е поедноставување на процесот, а не нови структури“, изјавил европски дипломат запознаен со разговорите.
Предлогот отвора нова дебата за тоа како ЕУ да стане поефикасен геополитички актер во услови на војната во Украина, кризата на Блискиот Исток и растечката глобална конкуренција меѓу големите сили.