Европски лидери, министри за одбрана и ветерани остро ги отфрлија изјавите на американскиот претседател Доналд Трамп, кој сугерираше дека сојузничките сили на НАТО „останале малку подалеку од фронтовите линии“ за време на војната во Авганистан.
Трамп ги даде коментарите во интервју за „Фокс њуз“ во Давос, алудирајќи дека некои сојузници само симболично учествувале во операциите. „Ќе кажат дека испратиле неколку војници во Авганистан – и тоа го направија, но останаа малку назад, малку подалеку од фронтот“, рече тој.
Изјавата предизвика реакции ширум Европа, каде официјални лица потсетија на директното учество на нивните армии во борбените операции, како и на значителните човечки загуби претрпени заедно со американските сили.
Норвешкиот министер за одбрана Торе О. Сандвик ги оцени изјавите на Трамп како „погрешни и без почит“. Тој за локалните медиуми изјави дека сите загинати војници, нивните семејства и ветераните заслужуваат да бидат споменувани со достоинство, наведувајќи дека повеќе од 10.000 норвешки војници служеле во Авганистан, од кои 10 загинале.
Данскиот амбасадор во САД, Јеспер Мелер Соренсен, изјави дека данските сили се бореле „на првата линија“ во провинцијата Хелманд и дека Данска имала една од највисоките стапки на жртви по глава на жител меѓу сојузниците. „Тоа беше солидарност. Тогаш стоевме со Америка – и сè уште стоиме“, напиша тој на платформата X.
Полскиот премиер Доналд Туск потсети на церемонија во 2011 година во Газни, кога бил испратен војнички ковчег со петмина загинати полски војници. „Американските офицери тогаш ми рекоа дека Америка никогаш нема да ги заборави полските херои“, напиша Туск, додавајќи дека можеби некој ќе го потсети претседателот Трамп на тоа.
Холандскиот министер за надворешни работи Давид ван Веел ги отфрли тврдењата како неточни. „Тоа не е вистина. Така не се одвиваше историјата“, изјави тој.
Британскиот премиер Кир Стармер ги нарече изјавите „навредливи и искрено шокантни“, нагласувајќи дека никогаш нема да ја заборави храброста и жртвата на британските војници. Лидерот на „Реформ УК“, Најџел Фараж, исто така изјави дека Трамп греши, додавајќи дека британските сили две децении се бореле рамо до рамо со американските во Авганистан.
Принцот Хари, кој служеше две мисии во Авганистан како офицер на британската армија, потсети дека НАТО сојузниците одговориле на повикот на Вашингтон по активирањето на членот 5 од НАТО договорот по нападите на 11 септември 2001 година. Тој наведе дека Обединетото Кралство загубило 457 припадници на вооружените сили, а „илјадници животи биле засекогаш променети“.
Француската министерка за вооружени сили Катрин Вотрен потсети дека Франција учествувала во мисијата од 2001 година и дека 90 француски војници загинале во операциите. „Ја паметиме нивната жртва, која заслужува почит“, напиша таа.
Канадскиот министер за одбрана Дејвид Мекгинти изјави дека нема вистина во тврдењата дека сојузниците стоеле настрана. „Немаше повлекување. Имаше само стоење рамо до рамо, заедно на фронтот“, рече тој.
Белата куќа, реагирајќи на критиките, ја истакна улогата на САД во НАТО. „Соединетите Држави се единствениот НАТО партнер кој може да го заштити Гренланд, а претседателот ги унапредува интересите на Алијансата“, изјави заменик-портпаролката на Белата куќа, Ана Кели, за Би-Би-Си.
Подоцна во саботата, Трамп објави порака на својата платформа „Трут“, во која ги пофали британските војници, без директно да се осврне на претходните изјави. „ГОЛЕМИТЕ и многу ХРАБРИ војници на Обединетото Кралство секогаш ќе бидат со Соединетите Американски Држави“, напиша тој, наведувајќи дека во Авганистан загинале 457 британски војници.