Лидерот на опозицискиот СДСМ Венко Филипче во понеделникот го оспори образложението на премиерот Христијан Мицкоски дека намалените приходи од ДДВ и акцизи на горивата се главната причина за нов ребаланс на Буџетот, тврдејќи дека проблемот е во управувањето со економијата.
Мицкоски претходно изјави дека приходите во Буџетот се пониски за околу седум до осум милијарди денари, или приближно 118 до 130 милиони евра, поради намалувањето на акцизите и ДДВ за горивата. Владата со тие мерки настојува да ги одржи цените на горивата пониски, а премиерот најави дека со ребалансот ќе бидат намалени и приходите и расходите.
Филипче, меѓутоа, вели дека бројките не го потврдуваат ваквото објаснување.
„Ако недостатокот е околу 130 милиони евра, треба да се знаат вистината и фактите во однос на ДДВ и акцизата кај горивата“, рече Филипче.
Филипче пресметува со приходите од 2025 година
Лидерот на СДСМ тврди дека во 2025 година приходите од ДДВ и акцизи на горивата изнесувале приближно 470 до 500 милиони евра.
Според неговата пресметка, за само од овие две да произлезе недостиг од околу 130 милиони евра би требало државата приближно три месеци воопшто да не наплаќала ДДВ и акцизи на горивата.
„Што значи – тоа не е вистина“, рече Филипче.
СДСМ дополнително аргументира дека цената на горивата во изминатиот период пораснала за повеќе од 50 отсто и дека повисоката основица за пресметка би требало барем делумно да го компензира намалувањето на даночните стапки.
Ова е пресметка и политички аргумент на опозицијата. Во јавно објавените податоци што ги придружуваат изјавите не е прикажана детална структура на наплатените приходи по месеци со која директно би можело да се провери пресметката на Филипче.
Владата: Поевтините горива имаат цена
Мицкоски ја брани владината политика со аргумент дека Северна Македонија има пониски цени на горивата во споредба со соседните земји.
Тој рече дека горивото во земјава е поевтино за околу 25 до 50 евроценти за литар во споредба со земјите од регионот и дека таквата политика има цена за државниот Буџет.
Владината проценка за загубените приходи, притоа, се зголеми во рок од неколку дена. На 30 септември Мицкоски зборуваше за шест до седум милијарди денари, или околу 97 до 113 милиони евра, додека на 5 октомври ја постави горната граница на осум милијарди денари, односно околу 130 милиони евра.
Филипче тврди дека проблемот е многу поголем
Филипче тврди дека зад потребата за ребаланс стои поширок проблем со јавните финансии.
„Милијарда евра фалат во Буџетот“, рече тој, додавајќи дека очекува недостигот да се покрива со ново задолжување.
Тој ја обвини Владата за слаба наплата на приходите, недоволен економски раст и слаба реализација на капиталните инвестиции.
Тврдењето на Филипче за недостиг од една милијарда евра е значително повисоко од износот од 118 до 130 милиони евра за кој зборува Мицкоски во контекст на приходите од акцизи и ДДВ на горивата. Станува збор за две различни политички интерпретации на состојбата со јавните финансии, а целосната слика треба да ја покаже предлог-ребалансот со новите проекции на приходите, расходите и финансирањето.
Мицкоски најави дека процедурата за новиот ребаланс треба да заврши до крајот на октомври.