Министерството за внатрешни работи на Северна Македонија распиша централна и меѓународна потерница по 23-годишната Ива Михајлова, обвинета во постапка за сообраќајна несреќа со смртни последици, откако таа се појави во Бугарија и покрај судската забрана да ја напушти земјата.
Потерницата е распишана по барање на Основниот суд во Кочани, откако претходно Обвинителството побара притвор поради прекршување на мерките определени против Михајлова.
Според бугарските медиуми, судот определил 30-дневен притвор.
Министерот за внатрешни работи Панче Тошковски изјави дека Михајлова нелегално ја напуштила Северна Македонија и нелегално влегла во Бугарија, бидејќи имала важечка судска забрана за напуштање на државата.
Михајлова и нејзиниот бугарски адвокат Николај Димитров, пак, тврдат дека ја преминале границата на официјален граничен премин и дека таа се легитимирала со македонска и бугарска лична карта.
Македонското МВР претходно соопшти дека во системот на Граничната полиција нема регистриран излез на Михајлова од земјата. Според информациите објавени од македонските медиуми, ниту бугарската страна нема регистрирано нејзино легално влегување.
Радуков: И за нас нејзиното појавување во Софија беше изненадување
Во меѓувреме, случајот отвори дипломатски спор меѓу Скопје и Софија.
Бугарскиот амбасадор Желјазко Радуков беше повикан во Министерството за надворешни работи во Скопје поради случајот и информациите за начинот на кој Михајлова била примена во Бугарија.
По разговорот, Радуков рече дека случајот од самиот почеток бил хуманитарен и не требало да се претвори во политички.
Тој ги отфрли информациите дека Михајлова веќе била примена на високо државно ниво.
„Никој сè уште не се сретнал и не ја пречекал госпоѓа Михајлова“, рече Радуков.
Според него, нормално е бугарската претседателка Илијана Јотова да покаже интерес за случајот, но тоа не значи дека Михајлова веќе била официјално примена.
Радуков рече дека и за бугарската страна нејзиното ненадејно појавување во Софија било изненадување.
Софија го поставува прашањето за лекувањето
Бугарскиот амбасадор го критикуваше начинот на кој македонските институции постапувале со барањата Михајлова да замине на лекување во странство.
Според него, постојат законски механизми со кои на лица со ограничувачки мерки може да им биде дозволено лекување во странство.
Радуков тврди дека таквите механизми не биле применети во случајот на Михајлова и го поврза тоа со нејзиното бугарско државјанство.
Тоа е позиција на бугарскиот амбасадор, додека македонските институции претходно соопштија дека пасошите на Михајлова биле одземени токму поради проценет ризик од бегство.
Судот во Кочани претходно одбил да ѝ ги врати патните исправи, а Апелациониот суд во Штип ја потврдил одлуката.
Скопје: Државјанството не смее да значи привилегиран третман
Македонското МНР, од друга страна, оцени дека случајот директно го засега функционирањето на правниот систем и принципот на еднаквост пред законот.
Скопје порача дека националноста или поседувањето второ државјанство не може да биде основа за избегнување одговорност пред надлежните институции.
Од Бугарија, како членка на Европската Унија, македонската страна очекува почитување на судските процедури, владеењето на правото и институционалната соработка.
Македонските власти најавија и информирање на европските институции за случајот.
Тошковски очекува Бугарија да постапи по потерницата
Пред распишувањето на меѓународната потерница, Тошковски изјави дека МВР веднаш ќе ја процесуира одлуката на судот преку механизмите за меѓународна полициска соработка.
Тој ја повика Бугарија да постапи во согласност со меѓународните правила и европските стандарди.
Со тоа случајот влегува во нова фаза: прашањето повеќе не е само како Михајлова ја преминала границата, туку и како Бугарија ќе постапи откако Северна Македонија формално ја бара преку меѓународна потерница.
Софија и Скопје со спротивни наративи
Бугарските медиуми и дел од политичките претставници го врамуваат случајот првенствено како прашање на здравствена заштита и третман на лице со бугарско државјанство.
Во Северна Македонија фокусот е врз почитувањето на судската одлука и фактот дека обвинета во кривична постапка ја напуштила земјата и покрај ограничувачките мерки.
Михајлова има и македонско и бугарско државјанство. По сообраќајната несреќа во октомври минатата година ѝ биле одземени двата пасоша, а биле определени и мерки за ограничување на нејзиното движење.
Таа сега се наоѓа во Бугарија, каде што е подложена на медицински прегледи.
Со распишувањето на меѓународната потерница, судскиот предмет добива и ново меѓудржавно прашање – дали и под кои правни процедури Софија ќе ја предаде Михајлова на македонските власти.