Светските берзи забележаа пад во средата, откако Демократската партија освои контрола врз американскиот Конгрес, поттикнувајќи загриженост дека построгите регулативи и можните ограничувања за изградба на центри за податоци би можеле да го забават инвестицискиот бум во вештачката интелигенција.
Според „Фајненшл тајмс“, инвеститорите особено внимателно ги следат резултатите во сојузните држави Тексас и Охајо, кои се меѓу важните американски центри за развој на инфраструктура за вештачка интелигенција.
Демократските победи таму ги зголемија очекувањата за построги правила при издавањето дозволи за изградба на нови центри за податоци, кои бараат огромни количества електрична енергија, вода и земјиште.
Пад на американските и азиските берзи
Фјучерсите на американскиот технолошки индекс „Насдак 100“ во утринското тргување укажуваа на пад од околу 0,4 проценти, додека оние на поширокиот индекс „С&П 500“ се намалија за 0,3 проценти.
Во Азија, јапонскиот индекс „Никеи 225“ забележа пад, додека јужнокорејскиот „Коспи“ во еден момент изгуби до четири проценти од вредноста, пред да надомести дел од загубите.
Под притисок беа и европските берзи, каде што фјучерсите на индексот „Стокс Европа 600“ се намалија за околу 0,3 проценти.
Американскиот долар ослабе за 0,4 проценти во однос на кошничка од водечки светски валути, достигнувајќи најниско ниво во повеќе од еден месец.
Пазарните движења се случуваат во услови на зголемена неизвесност околу идната економска политика на САД и можноста демократскиот Конгрес да воведе дополнителна контрола врз технолошкиот сектор.
Зошто инвеститорите стравуваат од новите правила?
Центрите за податоци се основата на инфраструктурата потребна за развој и користење на напредните системи за вештачка интелигенција.
Американските технолошки компании инвестираат стотици милијарди долари во изградба на вакви капацитети, набавка на специјализирани чипови и обезбедување електрична енергија.
Но брзото проширување на индустријата предизвикува отпор во дел од локалните заедници поради високата потрошувачка на електрична енергија и вода, влијанието врз цените и оптоварувањето на постојната инфраструктура.
Властите во сојузните држави и локалните заедници имаат значајна улога во процесот на планирање и издавање дозволи за нови објекти.
Инвеститорите стравуваат дека демократските победи би можеле да резултираат со дополнителни ограничувања, построги еколошки барања и подолги процедури за одобрување проекти.
Сепак, новите ограничувања засега се очекувања на финансиските пазари, а не веќе усвоени мерки.
„Софтбанк“ меѓу најпогодените компании
Акциите на јапонската инвестициска група „Софтбанк“, која има значајни вложувања во компании поврзани со вештачката интелигенција, во еден момент паднаа за околу десет проценти, пред да надоместат дел од загубите.
Под притисок беа и јужнокорејските производители на мемориски чипови „Самсунг електроникс“ и „СК Хајникс“.
Овие компании се меѓу главните снабдувачи на индустријата со напредни полупроводници, чија побарувачка значително порасна со развојот на генеративната вештачка интелигенција.
Намалувањето на нивните берзански вредности ја одразува загриженоста дека забавувањето на изградбата на центри за податоци во САД би можело да ја намали идната побарувачка за чипови и друга технолошка опрема.
Дали вештачката интелигенција создава нов финансиски балон?
Падот на берзите доаѓа во време кога инвеститорите веќе ја преиспитуваат одржливоста на огромните вложувања во вештачката интелигенција.
Во изминатите години, растот на технолошките компании беше еден од главните двигатели на американскиот пазар на акции.
Но сè почесто се поставува прашањето дали приходите од вештачката интелигенција ќе бидат доволни за да ги оправдаат вложувањата во чипови, центри за податоци и енергетска инфраструктура.
Според „Фајненшл тајмс“, индексот „Насдак 100“ изгубил речиси десет проценти од рекордното ниво достигнато во октомври.
Загриженоста сега се зголемува поради политичкиот ризик од построга регулација.
Дел од финансиските аналитичари предупредуваат дека комбинацијата од високите трошоци за финансирање, растечката потрошувачка на енергија и неизвесноста околу регулативата може да ја забави експанзијата на индустријата.
Трамп останува во Белата куќа, демократите го контролираат Конгресот
Демократската партија на меѓуизборите освои мнозинство во двата дома на американскиот Конгрес, додека републиканецот Доналд Трамп останува претседател.
Новата распределба на политичката моќ ќе овозможи демократите да имаат поголемо влијание врз законодавството, федералниот буџет и надзорот врз извршната власт.
Истовремено, Трамп ќе може да користи претседателско вето за блокирање на законите со кои не се согласува.
Историски, поделбата на власта меѓу Конгресот и Белата куќа често била прифатлива за инвеститорите, бидејќи го отежнува донесувањето големи и ненадејни законски промени.
Овојпат, меѓутоа, финансиските пазари стравуваат дека новата политичка рамнотежа би можела да донесе ограничувања за секторот кој во последните години имаше значајна улога во растот на американската економија и берзанските индекси.
Нов тест за технолошката индустрија
Аналитичарите оценуваат дека последиците ќе зависат од конкретните политики на новото мнозинство во Конгресот, но и од одлуките на гувернерите и локалните власти во сојузните држави каде што се градат големи центри за податоци.
Евентуалните ограничувања во САД би можеле да имаат пошироки последици за светската технолошка индустрија, особено за производителите на чипови, снабдувачите со електрична енергија и компаниите што градат инфраструктура за вештачка интелигенција.
Засега, берзанските загуби ја одразуваат процената на инвеститорите за можните ризици, а не потврден прекин на инвестициите.
Следните месеци ќе покажат дали промената на политичката власт во Вашингтон ќе доведе до нови регулаторни ограничувања или технолошките компании ќе продолжат со планираното проширување на инфраструктурата.