Доналд Трамп повторно ја критикуваше НАТО, оценувајќи ја алијансата како „многу разочарувачка“ и сугерирајќи дека ѝ е потребен притисок за да функционира, во момент кога европските лидери предупредуваат на ризик од поделби.
Во објава на неговата платформа Truth Social, Трамп напиша дека „никој од овие луѓе… не разбира ништо освен ако не им се изврши притисок“, без да прецизира на кого се однесува. Коментарите доаѓаат еден ден по средбата со генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, кој се очекува подоцна да одржи говор во Вашингтон.
Според претходни извештаи, Трамп побарал од сојузниците конкретни обврски во рок од неколку дена за обезбедување на Ормускиот теснец, клучна точка за глобалната трговија со енергенси.
Реакциите во Европа беа поделени. Германскиот канцелар Фридрих Мерц изјави дека не сака „поделба во НАТО“ и нагласи дека алијансата останува „гарант за безбедноста на Европа“. Тој додаде дека Германија е подготвена да придонесе во евентуална мисија за обезбедување на Ормускиот теснец, но само со поддршка од Обединетите нации и германскиот парламент.
Во меѓувреме, чешкиот претседател Петр Павел предупреди дека последните изјави на Трамп ја нарушиле кредибилноста на НАТО повеќе отколку што тоа го направил рускиот претседател Владимир Путин во изминатите години.
Паралелно, тензиите во Европската унија се зголемуваат пред парламентарните избори во Унгарија. Европската комисија побара итно објаснување од Будимпешта по протекување на телефонски разговор меѓу унгарскиот министер за надворешни работи Петер Сијарто и рускиот шеф на дипломатијата Сергеј Лавров, што повторно ги отвори прашањата за односите меѓу Унгарија и Кремљ.
Францускиот министер за надворешни работи Жан-Ноел Баро ја обвини Унгарија за „предавство на европската солидарност“, додека анкетите покажуваат неизвесна трка пред гласањето, со опозициската партија Тиса како потенцијален предизвикувач на долгогодишниот премиер Виктор Орбан.
Настаните се одвиваат во контекст на кревко примирје меѓу САД и Иран и зголемена геополитичка неизвесност, што дополнително го става под притисок трансатлантското партнерство.